ความอดทน

ความอดทน บางคนอายุมาก แต่หาเป็นผู้ใหญ่ไม่   ตรงข้าม บางคนอายุน้อยแต่เป็นผู้ใหญ่กว่า

        ความอดทน แต่บางทีคนมักมองว่าบารมีคืออำนาจที่คนเกรงกลัว ซึ่งไม่ใช่ตามความหมายโดยธรรม ความร้อนภายนอก อาศัยน้ำช่วยดับร้อน หรือให้คลายร้อนได้ชั่วคราว   แต่ร้อนใจต้องอาศัยธรรมะเป็นน้ำทิพย์  โดยปกติ ธรรมะเป็นน้ำทิพย์ที่ทำให้สุขใจ เย็นใจ สงบใจ    ดื่มด่ำน้ำทิพย์คือ ความอดทน  จะก่อให้เกิดบารมีอันเป็นธรรมของนักบริหาร   บารมีในที่นี้ คือคุณงามความดีของบุคคลที่ชนะกิเลสความอยากได้ใคร่เป็นจนเกินขอบเขต 

 

ความอดทน คุณเคยพบและสังเกตไหมว่า ความอดทน บางคนอายุมาก แต่หาเป็นผู้ใหญ่ไม่   ตรงข้าม บางคนอายุน้อยแต่เป็นผู้ใหญ่กว่า ความเป็นผู้ใหญ่ดูจากไหน เคยถกเถียงกันเมื่อครั้งที่มีอธิบดีอายุไม่มากนัก แต่มีความเป็นผู้ใหญ่สูง คือมีความอดทน วางตนดี มีหลักการ ไม่วู่วาม สรุปได้ว่าความเป็นเด็กหรือผู้ใหญ่ อยู่ที่การเจริญเติบโตของจิตใจเป็นสำคัญมากกว่าอายุ 
 

            ส่วนขันติความอดทนนั้น  เป็นเครื่องเสริมสร้างบารมี  ทั้งทนได้ สู้ได้ ท่านแบ่งออกเป็น 3 ประเภท

           อดทนต่อความยากลำบากตรากตรำในหน้าที่ ถึงหนักไม่บ่นให้คนเขาเห็น การทำงานย่อมมีอุปสรรค จึงต้องมีความอดทน ไม่อ่อนแอ ท้อถอย   ตัวอย่างที่เห็นชัดคือ ชาวนา มีความอดทนสูงมาก ร้อนเท่าร้อน ยังทำงานในหน้าที่หลังสู้ฟ้า หน้าสู้ดิน ไม่หยุด ไม่เลิกจนกว่างานสำเร็จ
 
           อดทนต่อความเจ็บปวด ต่อความเจ็บไข้ ใจเสาะก็คือยอมแพ้ คนที่มีขันติ ก็เท่ากับทำกรรมดี โรคร้ายแรงก็ลดน้อยลง   เพราะ “แรงอื่นจะเสมอด้วยแรงกรรมไม่มี”    กรรมมีความรุนแรงส่งผลให้ทนทุกขเวทนา
 
           อดทนต่ออำนาจกิเลส คือ โกรธ โลภ หลง  ซึ่งเป็นสิ่งที่มากระทบจิตใจอยู่บ่อย  ยิ่งเป็นผู้มีอำนาจมักถูกยั่วด้วยผลประโยชน์ หากยั่วได้  ผู้ที่ไม่หวังดีก็ใช้อำนาจหน้าที่เพื่อหาประโยชน์ได้สบาย
ความอดทน
        จงเติมพลังความร้อนเข้าไปแล้วจะพบความจริงว่า   ร้อนยิ่งกว่าสิ่งใดเมื่อถูกสอบสวนลงโทษ คนที่อดทนจริงจะต้องทนอย่างชื่นบาน ทนอย่างมีความรัก ทนอย่างมีเมตตา มิใช่ฝืนทน   จะเห็นว่าคนที่ขาดความอดทน เท่ากับทำตนให้เป็นคนเสียหลักย่อมคลอนแคลนอ่อนไหวได้ง่าย ทนได้เพื่อความดี  อย่างนี้ ถือเป็นความยิ่งใหญ่ และเป็นผู้ใหญ่จริง น่านับถือ  รักที่จะอยู่ในราชการนาน ควรประหารกิเลส   ถ้าจะพบความหายนะ  ทั้งเสื่อมยศเสียวงศ์ตระกูล ความดีเป็นที่สูง ต้องใช้พลังปีนป่ายเหมือนขึ้นภูเขา แต่พอดถึงยอดแล้ว จะเห็นวิวทิวทัศน์สวยงาม
 

ยิ่งอายุมากขึ้น ยิ่งรู้ว่าความอดทนเป็นสิ่งสำคัญสำหรับชีวิตมาก ถ้าขาดความอดทน ชีวิตจะล้มเหลวแทบทุกอย่าง

เติบโตเป็นผู้ใหญ่ก็กลายเป็นคนโกรธง่าย ท้อถอย ทำสิ่งใดก็ไม่สำเร็จ มักโทษตัวเองหรือคนอื่น หรือโทษโชคชะตา คนรุ่นใหม่ไม่อดทนกันเลย พ่อแม่ลืมฝึกให้ลูกอดทน เพราะพ่อแม่ช่วยลูกมากไป ทำให้แทบทุกอย่าง ลูกๆ เลยทำอะไรไม่เป็น ไม่อดทน รอคอยไม่เป็น

ความอดทนเป็นวุฒิภาวะอย่างหนึ่งที่ทุกคนควรมี คนที่ขาดความอดทนมักจะมีสภาวะทางจิตใจและท่าทางเป็นเด็ก

      จิตที่มีความอดทน จะทำให้เราอดทนทางกายและทางวาจาได้มากขึ้น

      บางคนชินต่อการบ่น ทำอะไรเหนื่อยหน่อยก็บ่น ยิ่งบ่นมากเท่าไรก็ยิ่งไม่อดทนมากเท่านั้น พาลจะเลิกทำกิจกรรมนั้นอยู่เรื่อยๆ

      ผมเคยอ่านบทสัมภาษณ์วิธีการฝึกความอดทน ของแชมเปี้ยนเทนนิสคนหนึ่งของโลก พ่อเขาฝึกให้เขาอดทนโดยให้เขาฝึกหนักและห้ามบ่น

      พ่อบอกเขาว่า ถึงจะเป็นอย่างไรก็ต้องซ้อมหนักและต้องเหนื่อยอยู่ดี ยิ่งบ่นมากจะยิ่งรู้สึกเหนื่อยมากขึ้น

      ฉะนั้น จงอย่าบ่น และซ้อมต่อไป สักวันหนึ่งเขาจะทนได้มากกว่าคนอื่นๆ ในสนาม และเขาจะได้เป็นแชมเปี้ยนแน่ๆ  และขณะนี้เขาก็เป็นแชมเปี้ยนคนหนึ่งของโลกแล้ว

การบ่นถึงความเหนื่อยยาก เหมือนเป็นการเปิดประตูจิตใจรับฟังความอ่อนแอของตนเอง ทำให้เชื่อว่าตัวเองอ่อนแอ ไม่สู้ พร้อมจะแพ้และไม่อดทน

      และเราก็กลายเป็นคนอ่อนแอ ไม่สู้  พร้อมจะแพ้และไม่อดทน

      นอกจากจะไม่บ่นเวลาฝึกหรือทำงานหนักแล้ว ผมยังอยากแนะนำให้ชมตัวเองด้วยว่า เราเก่งขึ้นทุกวัน ทุกนาทีที่กำลังทำงานหนัก จะเกิดกำลังใจและฮึกเหิมที่จะอดทนมากขึ้น

ขณะนี้เรากำลังชดใช้เวรกรรมคืนเขาไป จะได้หมดเวรหมดกรรมเสียที และถ้าเรากำลังผจญกับความทุกข์ทรมานจากเหตุการณ์บางอย่าง หรือจากใครบางคนที่กำลังกระทำกับเราอยู่ โดยเราโต้ตอบไม่ได้ก็ให้อดทน โดยคิดว่าเรากำลังจะชดใช้ “เวร” และ “กรรม” กันอยู่ โดยเราเป็นฝ่ายที่เคยทำให้คนอื่นเดือดร้อนมาก่อน
      ฉะนั้น จงอย่าเป็นทุกข์ไปเลย เพราะหลังจากใช้เวรกรรมหมดแล้ว เราจะสบายมากขึ้นแน่ๆ

      นี่เป็นแนวคิดในทางพระพุทธศาสนา อ่านเพิ่มเติมคุณธรรม นำความสำเร็จ

      แต่ถ้าเป็นแนวคิดทางคริสเตียนเขาเชื่อว่า การที่เรากำลังลำบากและต้องอดทนให้ได้นั้นเป็นเพราะพระเจ้าต้องการจะทดสอบ ความอดทนของเรา โดยประสงค์ให้เราต้องเจ็บปวดและต้องอดทนให้ได้ หลังจากนั้นเราก็จะสบายและมีความสุขมากขึ้น

      อีกวิธีหนึ่งที่ผมเคยใช้แนะนะหลายๆ คน ในการฝึกความอดทน โดยให้คิดคำว่า “ความอดทน คือความกล้าหาญ”

    

      จากความอดทนจะทำให้เราอดกลั้นได้มากขึ้น ทั้งทางกาย วาจา และทางความคิด

 ความผิดพลาดในงาน ข้อขัดแย้งในสัมพันธภาพ ทะเลาะเบาะแว้ง ลงไม้ลงมือ และภาพที่เห็นอยู่เป็นประจำ คือ หงุดหงิด เครียด ก็หยิบบุหรี่มาสูบอัดเพื่อคลายเครียดทันทีทันใด หรือดื่มสุราหลังเลิกงาน จนติดเป็นนิสัยและเสพติด ชีวิตในปัจจุบันเป็นชีวิตที่เร่งรีบ เร่งด่วน จนทุกคนเคยชินกับความรีบร้อน ใจร้อน รอคอยไม่เป็น ไม่อดกลั้น อดทน ซึ่งอาจทำให้เกิดปัญหาได้หลากหลาย ได้แก่ การเกิดอุบัติเหตุทางถนน

คนทั้งหลายเหล่านี้มักเป็นคนที่ไม่อดทนอดกลั้น อดใจรอไม่เป็น รวมทั้งควบคุมอารมณ์และความอยากของตนได้ไม่ดี เมื่อโกรธ โมโห หงุดหงิด ผิดหวัง เบื่อ เหงา เศร้า เซ็ง ก็ต้องการให้รู้สึกดีขึ้นทันทีทันใด จึงทำพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมดังกล่าวข้างต้นจนเสพติด

แล้วจะทำอย่างไรดีเพื่อจะมีความอดทน อดกลั้น อดใจรอ ควบคุมอารมณ์ และความอยากได้เป็นอย่างดี

ก่อนที่พ่อแม่จะจัดอาหารให้รับประทานบนโต๊ะอาหาร ตื่นและเข้านอนเป็นเวลา การฝึกต่างๆ จริงๆ แล้วทุกคนถูกฝึกฝนสิ่งเหล่านี้มาตั้งแต่เด็ก เราถูกฝึกให้กลั้นปัสสาวะและขับถ่ายเป็นที่เป็นทาง รับประทานอาหารเป็นเวลา อดทนรอเมื่อหิว  เหล่านี้เป็นพื้นฐานของการอดทนอดกลั้น อดใจรอ การฝึกต้องสม่ำเสมอและย้ำซ้ำๆ ในเด็กให้จดจำ

ปัจจุบันบางครอบครัวได้ละเลยการฝึกต่างๆ เหล่านั้นไป เนื่องจากมีตัวช่วย เช่น ผ้าอ้อมสำเร็จรูปที่เด็กไม่ต้องฝึกกลั้นปัสสาวะ จะปัสสาวะหรืออุจจาระเมื่อไหร่ก็ได้ เด็กบางคนใช้ผ้าอ้อมสำเร็จรูปจนเรียนชั้นประถม นอกจากนั้นบางครั้งยังส่งเสริมหรือสร้างเงื่อนไขผิดๆ เช่น เปิดยูทูบให้ลูกดูเพื่อให้เด็กรับประทานอาหาร (ถ้าไม่เปิดเด็กไม่รับประทานอาหารหรือกรีดร้อง) หรือเดินป้อนอาหารเด็กเป็นชั่วโมง พฤติกรรมต่างๆ เหล่านี้ทำให้เด็กไม่รู้จักการอดกลั้น ต้องทำตามใจตนเองเดี๋ยวนี้ทันทีทันใด จนติดเป็นนิสัย

การฝึกเหล่านี้ทำให้เด็กได้เรียนรู้การอดทนอดกลั้น อดใจรอ การควบคุมอารมณ์และความอยาก เมื่อไปโรงเรียนคุณครูก็มีการฝึกให้อดทนอดกลั้น ในการยืนเข้าแถวเข้าคิวในการรับประทานอาหาร หรือสำรวมขณะเข้าแถวหรืออยู่ในห้องเรียน ห้องประชุม ชั่วโมงลูกเสือหรือเนตรนารีก็เรียนรู้การควบคุมตนเอง ช่วยเหลือกันเป็นหมู่คณะ ถูกทำโทษเป็นหมู่คณะเมื่อทำผิด ชั่วโมงพละศึกษาได้สอนให้รู้จักแพ้ ชนะ อภัย อดทนรอคอยเมื่อยังไม่ถึงคิวที่จะลงเล่นกีฬาชนิดต่างๆ  ซึ่งพ่อแม่ต้องให้ความสำคัญกับการฝึกอย่างสม่ำเสมอและเป็นตัวอย่างให้กับเด็กด้วย

เมื่อเริ่มเป็นวัยรุ่นมีการเปลี่ยนแปลงมากมายทั้งร่างกายและจิตใจ ถ้าไม่ได้ฝึกความอดทนอดกลั้น อดใจรอ ควบคุมอารมณ์และความต้องการที่ดี ตั้งแต่เด็กๆ แล้ว การจัดการตนเองเมื่อเผชิญกับสิ่งยั่วยุต่างๆ จะเป็นเรื่องยากอย่างยิ่ง

ไม่เพียงการทำร้ายร่างกายกันฮอร์โมนเพศมีผลกระตุ้นความรู้สึกทางเพศ วัยรุ่นที่ไม่รู้จักควบคุมอารมณ์และความอยากนอกจากนั้นฮอร์โมนเพศมีผลต่ออารมณ์แปรปรวน ก้าวร้าว ท้าตี ท้าต่อย ถ้าวัยรุ่นไม่มีความอดทนอดกลั้นก็จะทำให้เกิดปัญหาดังที่พบอยู่บ่อยๆ  ก็จะทำให้เกิดปัญหาการมีความสัมพันธ์ที่ไม่เหมาะสม ใช้อินเตอร์เน็ตติดต่อกันในเรื่องเพศ  แต่เมื่อเครียด หงุดหงิด ก็จะหายาเสพติดมาช่วยให้มีความสุขชั่วคราว

ดังนั้นในช่วงวัยรุ่นต้องฝึกตนเองให้มากขึ้น ต้องเข้มแข็งที่จะปฏิเสธถ้าเพื่อนชวนไปในทางที่ไม่ดี มีความคิดวิ เคราะห์ และวิจารณญาณในการเลือกสิ่งดีๆ ให้ชีวิต ถึงแม้มีความอยากรู้อยากลองในอบายมุขต่างๆ ก็ต้องระงับใจ อดกลั้นให้ได้ ซึ่งพ่อแม่ของวัยรุ่นต้องรับฟัง แลกเปลี่ยนความเห็นกับลูก รวมทั้งเล่าประสบการณ์การจัดการตนเองที่ดีให้วัยรุ่นเข้าใจและปฏิบัติได้ การชักชวนให้วัยรุ่นได้เล่นกีฬา มีงานอดิเรกที่ถนัด ก็จะช่วยส่งเสริมให้วัยรุ่นมีความมั่นใจ ภูมิใจในตนเองที่ประพฤติดี

 ถึงแม้มีสิ่งแวดล้อมที่ยั่วยุให้กระทำไม่ดี รวมทั้งการติดต่อสื่อสารทางโซเชียลมีเดีย  เมื่อเข้าสู่วัยผู้ใหญ่เริ่มทำงาน ประกอบสัมมาชีพ ต้องเรียนรู้ความอดทน อดกลั้น ปฏิเสธอบายมุข ควบคุมอารมณ์และความต้องการ ไม่ประพฤติผิดกฎหมายและศีลธรรมอันดีเพียงเพื่อแสดงออกทางอารมณ์หรือความต้องการโดยไม่จำเป็น

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *